Ôn Thi Tốt Nghiệp THPT 2026: Tránh 4 Sai Lầm Để Đạt Điểm Cao

Việc ôn thi tốt nghiệp THPT 2026 đòi hỏi một chiến thuật thông minh để tránh những sai lầm đáng tiếc, giúp học sinh tối ưu hóa điểm số và giảm bớt áp lực tâm lý.

Thực tế cho thấy, nhiều học sinh có năng lực học tập khá nhưng kết quả thi cử lại không như mong đợi. Nguyên nhân thường không nằm ở trí thông minh mà ở cách tiếp cận ôn tập sai lệch. Theo nhà giáo Nguyễn Bội Quỳnh, Hiệu trưởng Trường THPT Việt Đức (Hà Nội), có 4 “cạm bẫy” kinh điển mà thí sinh rất dễ sa chân vào trong giai đoạn nước rút.

4 “cạm bẫy” phổ biến khiến học sinh mất điểm đáng tiếc

1. Tư duy “học tủ” và rủi ro từ việc học lệch

Đây được coi là sai lầm nguy hiểm nhất. Nhiều thí sinh chọn cách tập trung vào những mảng kiến thức yêu thích hoặc tự dự đoán đề thi (học tủ) và bỏ qua các phần khác. Cách tiếp cận mang tính “đánh bạc” này tạo ra lỗ hổng kiến thức nghiêm trọng. Khi đề thi xuất hiện những câu hỏi nằm ngoài vùng “tủ”, học sinh dễ bị sốc, mất bình tĩnh, dẫn đến hiệu ứng domino gây đổ vỡ tâm lý cho toàn bộ bài thi.

2. Áp lực “nhồi nhét” kiến thức phút chót

Chiến thuật “nước đến chân mới nhảy”, thức đêm cày cuốc sát ngày thi thường phản tác dụng. Khi não bộ rơi vào trạng thái quá tải, khả năng ghi nhớ ngắn hạn bị suy giảm, dẫn đến hiện tượng nhầm lẫn các kiến thức cơ bản. Việc thiếu ngủ và căng thẳng kéo dài còn làm suy giảm sức khỏe, khiến thí sinh không thể duy trì sự tỉnh táo tối đa trong phòng thi.

3. Quá chú trọng lý thuyết, hổng kỹ năng thực hành

Việc thuộc lòng công thức và định nghĩa là cần thiết, nhưng nếu thiếu rèn luyện giải đề, học sinh sẽ lúng túng trước các biến thể của câu hỏi. Đặc biệt, những lỗi kỹ thuật như tô nhầm mã đề, nhầm phương án trắc nghiệm hoặc phân bổ thời gian không hợp lý thường gây ra những mất điểm “oan” mà kiến thức không phải là nguyên nhân.

4. Lạc lối trong “ma trận” tài liệu trôi nổi

Với sự bùng nổ của các hội nhóm học tập trên mạng xã hội, học sinh dễ bị nhiễu loạn bởi các bộ đề không rõ nguồn gốc hoặc các “mẹo” làm bài thiếu căn cứ khoa học. Việc sa đà vào quá nhiều nguồn tài liệu không trọng tâm khiến các em hoang mang, mất phương hướng và lãng phí thời gian quý báu.

“Đây là giai đoạn thầy cô và cha mẹ cần sát cánh cùng học sinh, biến áp lực thành động lực. Sự đồng hành chặt chẽ này giúp học sinh đủ tự tin để gặt hái thành công”. - Nhà giáo Nguyễn Bội Quỳnh

Chiến thuật “khai thác mỏ điểm” từ những sai sót

Thay vì ôn tập cảm tính, nhà giáo Đinh Đức Hiền, Giám đốc điều hành TH, THCS&THPT FPT Bắc Giang, gợi ý học sinh nên áp dụng “chiến thuật rà soát” bằng cách phân loại kiến thức thành 3 nhóm rõ rệt:

• Nhóm 1 (Điểm tuyệt đối): Những phần kiến thức nhận biết và thông hiểu, bắt buộc phải làm đúng để giữ điểm nền.
• Nhóm 2 (Điểm cải thiện): Những phần còn sai nhưng có khả năng khắc phục nhanh thông qua luyện tập.
• Nhóm 3 (Điểm nâng cao): Những phần quá khó, chỉ nên đầu tư thời gian nếu mục tiêu là điểm 9, 10; nếu không, hãy ưu tiên hoàn thiện hai nhóm trên.

Ông Hiền nhấn mạnh: “Điểm số trong giai đoạn nước rút không tăng nhờ học nhiều nhất, mà tăng nhờ biết sửa lỗi đúng nhất”. Mỗi câu sai trong đề luyện tập chính là một “mỏ điểm” quý giá nếu học sinh phân tích kỹ được nguyên nhân: do hổng kiến thức, đọc thiếu dữ kiện hay do tâm lý.

Những lưu ý sống còn về quy chế và hồ sơ

Một cảnh báo quan trọng từ các chuyên gia là rủi ro từ thao tác hành chính. Thất bại đôi khi không đến từ năng lực học tập mà từ sự chủ quan trong việc kiểm tra dữ liệu cá nhân, học bạ, chứng chỉ hoặc bỏ lỡ các mốc thời gian xác nhận hồ sơ theo quy định.

GS.TS Huỳnh Văn Chương, Cục trưởng Quản lý chất lượng (Bộ GD&ĐT), lưu ý hơn 1,2 triệu thí sinh cần tuyệt đối kỷ luật, bám sát lộ trình của nhà trường và tập trung vào giá trị cốt lõi là sách giáo khoa. Việc nghiên cứu kỹ quy chế thi là điều bắt buộc để tránh những vi phạm không đáng có dẫn đến hủy kết quả thi.

Phân tích bức tranh tuyển sinh và định hướng chọn môn

Nhìn lại số liệu tuyển sinh năm 2025, phương thức xét điểm thi tốt nghiệp THPT vẫn đóng vai trò chủ đạo (chiếm 50% tỉ lệ trúng tuyển), tiếp theo là xét học bạ (29%) và xét tuyển kết hợp (15%). Điều này khẳng định kỳ thi tốt nghiệp vẫn là “cánh cửa” chính để bước vào đại học.

Nhận tin mới nhất

Đăng ký để không bỏ lỡ tin nổi bật mỗi ngày.

Đăng ký

Lời khuyên cho thí sinh lúc này là hãy bình tĩnh xác định đúng môn sở trường để chọn tổ hợp môn thi phù hợp nhất, tránh chạy theo xu hướng mà bỏ qua năng lực thực tế của bản thân.

Bạn đang gặp khó khăn ở nhóm kiến thức nào nhất trong quá trình ôn thi? Hãy chia sẻ dưới phần bình luận hoặc tham gia diễn đàn học tập để cùng tìm ra giải pháp tối ưu nhé!

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Việc học tủ trong kỳ thi tốt nghiệp THPT có rủi ro gì?Học tủ tiềm ẩn rủi ro cực lớn vì nếu đề thi ra ngoài phần dự đoán, thí sinh dễ bị sốc tâm lý, mất bình tĩnh và dẫn đến kết quả kém dù có năng lực khá.

Chiến thuật “khai thác mỏ điểm” là gì?Là phương pháp tập trung phân tích kỹ những câu làm sai trong quá trình luyện đề để tìm ra nguyên nhân (hổng kiến thức hay lỗi kỹ thuật) và khắc phục triệt để, thay vì chỉ làm thêm nhiều đề mới.

Phương thức xét tuyển nào hiện nay có tỉ lệ trúng tuyển cao nhất?Xét điểm thi tốt nghiệp THPT vẫn là phương thức chủ đạo, chiếm khoảng 50% tỉ lệ trúng tuyển, theo sau là xét học bạ (29%) và xét tuyển kết hợp (15%).

Câu hỏi thường gặp

Việc học tủ trong kỳ thi tốt nghiệp THPT có rủi ro gì?

Học tủ tiềm ẩn rủi ro cực lớn vì nếu đề thi ra ngoài phần dự đoán, thí sinh dễ bị sốc tâm lý, mất bình tĩnh và dẫn đến kết quả kém dù có năng lực khá.

Chiến thuật “khai thác mỏ điểm” là gì?

Là phương pháp tập trung phân tích kỹ những câu làm sai trong quá trình luyện đề để tìm ra nguyên nhân (hổng kiến thức hay lỗi kỹ thuật) và khắc phục triệt để, thay vì chỉ làm thêm nhiều đề mới.

Phương thức xét tuyển nào hiện nay có tỉ lệ trúng tuyển cao nhất?

Xét điểm thi tốt nghiệp THPT vẫn là phương thức chủ đạo, chiếm khoảng 50% tỉ lệ trúng tuyển, theo sau là xét học bạ (29%) và xét tuyển kết hợp (15%).